سوله تیرورقی یک نوع دیگر از سازه های فلزی متشکل از تیرهای اصلی و فرعی است که با استفاده از ورق های فلزی به هم متصل می شوند. برای ساخت سوله تیرورقی از ورق های فولادی با هدف ساخت تیر و ستون استفاده می شود و با پیچ و مهره یا جوشکاری به هم متصل می شوند. نکته قابل توجه این است که سوله تیرورقی در ایران استفاده زیادی دارد و در ساخت آن ورق های فولادی در ابعاد از پیش محاسبه شده برش داده می شود و در محل نصب با جوش co2 یا پیچ و مهره به هم متصل می شوند. رعایت ضوابط سوراخکاری در اسکلت فلزی و سوله سازی در این مرحله بسیار مهم است تا استحکام و ایمنی سازه تضمین شود.

 

 

سوله تیرورقی با سوله خرپایی چه تفاوتی دارد؟

 

انواع سوله تیرورقی و خرپایی کاربردهای متعددی دارند؛ اما این دو نوع سازه فلزی تفاوت هایی نیز دارند که در ادامه به بررسی آنها پرداخته ایم.

 

تفاوت در وزن سوله: وزن سوله خرپایی با سوله تیرورقی متفاوت است و اغلب سوله تیرورقی به دلیل استفاده از ورق های فولادی در مقایسه با سوله خرپایی وزن بیشتری دارد.

پوشش سقف سوله: در ساخت سوله های خرپایی از پوشش سقف نورگیر از جنس پلی کربنات یا پلاستیک و مسدود کننده نور از جنس ساندویچ پنل، ورق گالوانیزه یا پی وی سی استفاده می شود.

قیمت سوله: سوله تیرورقی و سوله خرپایی به لحاظ قیمت نیز متفاوتند. سوله های خرپایی به دلیل استفاده از مصالح کم و با وزن کم نسبت به سوله های تیرورقی ارزان تر است.

طراحی ظاهری: در سوله های خرپایی به دلیل ساخت سقف سوله در اشکال هندسی مختلف در شکل های قوسی یا شیب دار از نظر ظاهری در مقایسه با تیرورقی زیباتر هستند.

دهانه سوله: ابعاد و اندازه دهانه سوله براساس کاربری آن مشخص می شود اما به طور کلی سوله های خرپایی با دهانه های بزرگ طراحی می شوند.

پیشنهاد می کنیم برای کسب اطلاعات بیشتر مقاله «سوله خرپایی چیست؟ | معرفی کامل، انواع، کاربرد، مزایا و قیمت» را مطالعه کنید.

 

اجزای تشکیل دهنده سوله تیرورقی

 

اجزای سوله تیرورقی با توجه به طراحی ظاهری سوله و استفاده از ورق های فولادی در تیر و ستون های سازه، عبارتند از :

 

تیر اصلی: تیرهای اصلی سوله ساخته شده از ورق های فولادی برای تحمل بار سازه کاربرد دارند و اغلب به صورت تیر ورق یا تیرآهن نورد شده اجرا می شوند.

ستون ها: ستون های سوله تیرورقی نیز شامل ورق های فولادی می شوند و بارهای سازه را به پی ها انتقال می دهند. برای اتصال ستون ها از جوشکاری یا پیچ و مهره استفاده می شود.

رفتر: رفتار یا فریم در ابعاد (طول و عرض) متفاوت اجرا می شوند و وظیفه آن انتقال بار سقف به ستون ها است.

مهاربند: یکی از مهم ترین اجزای سوله تیرورقی که با هدف ایمنی و پایداری سازه درست مانند میل مهار یا وال پست استفاده می شود.

پرلین: پرلین یکی دیگر از اجزاء سوله تیرورقی است که بین تیرهای اصلی به شکل افقی قرار می گیرند و از پوشش سقف حفاظت می کند. پرلین از پروفیل سبک فولادی ساخته می شود.

اتصالات سوله: اتصالات(connection) شامل پیچ، مهره یا جوش هایی است که برای اتصال اجزای سوله از آنها استفاده می شود. به منظور ایمنی و پایداری سازه اجرای اتصالات باید کاملا اصولی و استاندارد انجام شود.

استرات: استرات با پروفیل قوطی ساخته می شود و در راستای سوله و قاب ها نصب و به هم و در ادامه به ستون اصلی متصل می شوند. استرات نقش تکیه گاه جانبی را داشته و با طول 4 تا 8 سانتی متری اجرا می شود.

 

ویژگی های سوله تیرورقی

 

 

سوله تیرورقی به‌عنوان یکی از پرکاربردترین سازه‌های فلزی صنعتی، دارای ویژگی‌ها و مشخصات فنی متعددی است و شناخت آنها نقش مهمی در انتخاب صحیح نوع سازه دارد. در ادامه مزایا و معایب سوله های تیرورقی بررسی شده است.

 

مزایای سوله تیرورقی

 

پایداری و دوام بالا

امکان ساخت سوله با دهانه های بزرگ (پشتیبانی دهانه تا 60 متر)

نصب و اجرای سریع با اتصالات پیچ و مهره ای

قیمت مقرون به صرفه به دلیل استفاده از مصالح با وزن کم

امکان ساخت سازه فلزی طبقاتی

امکان بکارگیری جرثقیل سقفی و دروازه ای

انعطاف پذیری بالا در بازیافت قطعات یا جابجایی اجزای سوله

معایب سوله تیرورقی

در کنار مزایای سوله تیرورقی؛ در ادامه به برخی از مهم ترین معایب و فاکتورهای منفی این نوع سوله پرداخته‌ایم:

 

برای افزایش استحکام سوله در برابر شرایط آب و هوایی نامساعد نیاز به استفاده از فولاد بیشتری است، در نتیجه وزن و قیمت آن افزایش می یابد.

سوله تیرورقی طراحی پیچیده ای داشته و نیاز به دانش فنی مهندسی بالایی دارد

این نوع سوله در برابر آتش مقاومت کمی دارد و در دمای بالا استحکام خود را از دست می دهد.

در مقایسه با سوله خرپایی زیبایی ظاهری چندانی ندارد و نمی توان آن را به شکل های مخلتف طراحی کرد.

 

سوله تیرورقی با استحکام بالای خود و انعطاف پذیری زیادی که در زمان طراحی دارد این امکان را فراهم می کند که سوله های با دهانه بزرگ را در پروژه های مختلف اجرا کنید. در کارخانه های صنعتی و تولیدی اغلب از سوله تیرورقی برای ساخت سالن تولید استفاده می شود که نیاز به فضای وسیع بدون ستون دارند و فضای لازم برای راه اندازی خط تولید وسیع با امکان استفاده از ماشین آلات سنگین را نیز برای مدیران فراهم می کند. همچنین می توان در سالن تولید کارخانه ها انواع جرثقیل سقفی نیز نصب کرد تا فرآیند جابجایی تجهیزات و مواد اولیه نیز تسهیل شود.

 

همچنین از دیگر کاربردهای سوله های تیرورقی می توان به طراحی و اجرای انواع سالن سرپوشیده با هداف وزرشی، فرهنگی، نمایشگاهی اشاره کرد. از طرفی در بخش کشاورزی نیز می توان با استفاده از این نوع سوله صنعتی انواع گلخانه صنعتی و سالن نگهداری و پرورش دام نیز ایجاد کرد. از دیگر مواد استفاده آن نیز آشیانه هواپیما؛ تعمیرگاه های بزرگ صنعتی و … را می توان نام برد.

 

قیمت ساخت سوله تیرورقی 1404 به عوامل مختلف بستگی دارد که براساس این فاکتورها هزینه ساخت سوله تیرورقی تعیین می شود. در ادامه به برخی از مهم ترین عوامل موثر بر قیمت سوله تیرورقی اشاره شده است:

 

کیفیت مواد اولیه و مصالح (تیرورقی، فولاد و …) قابل استفاده

ابعاد و ارتفاع سوله

میزان پیچیدگی طراحی و مهندسی سوله

محل نصب پروژه

نوع فونداسیون استفاده شده

و…

 

 

اما در این بخش به یکی از مهم ترین مراحل یعنی خرید سوله می پردازیم، در هنگام اقدام به خرید انواع سوله لازم است برخی از نکات مهم در این زمینه را بررسی کنید. این نکات عبارتند از:

 

انتخاب پیمانکار ساخت سوله و یا مجری سوله ساز معتبر از طریق مشاهده لیست پروژه های انجام شده آن مجموعه

اطمینان از کیفیت متریال و مصالح مورد استفاده در ساخت سوله

اطمینان از داشتن گواهینامه های بین المللی و رعایت استانداردهای لازم

برآورد هزینه های مربوط به ساخت و نصب سوله از طریق محاسبه وزن سوله

اخذ مجوزهای لازم از مراجع ذیربط

 

جمع بندی

سوله‌های تیرورقی از پرکاربردترین انواع سازه‌های فلزی در پروژه‌های صنعتی، تولیدی و عمرانی به‌شمار می‌روند. این نوع سوله با برخورداری از استحکام بالا، طول عمر زیاد و قابلیت پوشش دهانه‌های بزرگ بدون ستون میانی، انتخابی ایده‌آل برای کارخانه‌ها، انبارهای صنعتی، سالن‌های تولید، تعمیرگاه‌های بزرگ و حتی فضاهای ورزشی و نمایشگاهی محسوب می‌شوند.

 

سوله تیرورقی به‌عنوان یک سازه فلزی سنگین، نیازمند طراحی دقیق مهندسی و ساخت اختصاصی است؛ به‌گونه‌ای که تمامی اجزا شامل تیرها، ستون‌ها و اتصالات بر اساس محاسبات فنی پروژه تولید و اجرا می‌شوند. همین موضوع باعث می‌شود هزینه ساخت سوله تیرورقی نسبت به برخی سوله‌های سبک‌تر مانند سوله خرپایی بالاتر باشد؛ اما در مقابل، ایمنی، دوام و قابلیت تحمل بارهای سنگین (از جمله جرثقیل سقفی) را تضمین می‌کند.

 

در این میان، مهم‌ترین عامل موفقیت پروژه سوله تیرورقی، انتخاب شرکت پیمانکار ساخت سوله‌ معتبر و باتجربه است. شرکتی که علاوه بر دانش فنی و تیم مهندسی متخصص، از متریال باکیفیت در ساخت سوله ارزان استفاده کرده و تمامی مراحل طراحی، ساخت و نصب را مطابق با استانداردهای فنی و ایمنی انجام دهد.